Midnimada Soomaaliya

Dalka Turkiga iyo Boqortooyada Sacuudi Carabiya ayaa soosaaray bayaan wadajir ah ka dib booqasho rasmi ah oo Madaxweynaha Turkiga, Recep Tayyip Erdogan, uu ku tagay Riyaad, taasoo oo ujeedkeeda lagu sheegay xoojinta iskaashiga difaaca, isla markaana mawqif midaysan looga qaadanayo arrimaha ku saabsan khilaafaadka ka jira Bariga Dhexe iyo Afrika.

Dawladda Maraykanka ayaa si cad u sheegtay inaysan jirin wax isbeddel ah oo ku yimid mawqifkeeda ku aaddan aqoonsiga Soomaalilaan, ka dib warar iyo hadalhayn aalmihii u dambeeyay soo baxayay oo ku saabsanaa suurtagalnimada in Washington ay dib u eegto siyaasaddeeda arrintan la xiriirta.

Hal bil ayaa ka soo wareegtay tan iyo markii Israa’iil ay ku dhawaaqday aqoonsiga ay siisay maamulka Somaliland, balse tallaabadaasi waxay si degdeg ah u wajahday dhaliil ballaaran, diidmo caalami ah iyo cawaaqib siyaasadeed oo aan la saadaalin. Halkii laga filayay in aqoonsigaasi noqdo albaab u furma isbeddel diblomaasiyadeed, waxa uu isu beddelay arrin sii fogaysay Somaliland, isla markaana culays cusub saartay Israa’iil lafteeda.

Waxaan ka duulay garoonka magaalada Muqdisho ee Aadan-Cade, anigoo ku wajahan magaalada Laascaanood oo markaas ahayd Caasimada Khaatumo. Waxay ahayd maalin Khamiis ah, taariikhduna tahay 10kii Luulyo 2025kii. Gegida magaalada Laascaanood baan ka degay, anigoo hore u galay magaalada. Waxaan sii dhex maray laamiga dheer ee magaalada dhex mara, halkaasoo aad ka arki karto inay magaaladu tahay magaalo camiran oo dad badani ku noolyihiin.

Madaxweynaha Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya Dr. Xasan Sheekh Maxamuud ayaa guddoomiyey shirka Golaha Wadatashiga Qaran (GWQ) oo ay qaab fogaan arag ah ku yeesheen maanta oo taariikhdu tahay Janaayo 24, 2026. Shirka waxaa ka soo qaybgalay Ra’iisul Wasaaraha XJFS Mudane Xamza Cabdi Barre, Ra’iisul Wasaare Ku-xigeenka XJFS Mudane Saalax Axmed Jaamac, Madaxweynaha Koonfur Galbeed Mudane Cabdicasiis Xasan Maxamed (Lafta-gareen), Madaxweynaha Galmudug Mudane Axmed Cabdi Kaariye (Qoorqoor), Madaxweynaha Hirshabeelle Mudane Cali Cabdullaahi Xuseen (Cali Guudlaawe), Madaxweynaha Waqooyi Bari Soomaaliya Mudane Cabduqaadir Axmed Aw-Cali iyo Guddoomiyaha Gobolka Banaadir ahna duqa Muqdisho Mudane Xasan Maxamed Xuseen (Muungaab).

​Safaaradda dowladda Mareykanka ee magaalada Muqdisho ayaa si adag u beenisay warar been abuur ah oo saacadihii la soo dhaafay lagu baahiyay baraha bulshada, kuwaas oo lagu sheegay in dowladda Mareykanku ay xiriir istiraatiiji ah iyo aqoonsi gaar ah u fidisay maamulka Somaliland.

Wasiirka Gaashaandhigga Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya, Axmed Macallin Fiqi, ayaa sheegay in dowladda Soomaaliya aysan marnaba aqbali doonin wax kasta oo lagu xadgudbayo madax-bannaanida, midnimada iyo sharafta qaranka Soomaaliyeed.

Madaxweynaha Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya Mudane Xasan Sheekh Maxamuud ayaa khadka taleefanka kula hadlay Madaxweynaha Jamhuuriyadda Koonfur Afrika, Mudane Cyril Ramaphosa.

Wasiirka Warfaafinta, Dhaqanka iyo Dalxiiska ee Xukuumadda Federaalka Soomaaliya, Da’uud Aweys Jaamac, ayaa sheegay in dhammaan dekedaha dalka ay si buuxda hoos ugu jiraan gacanta dowladda Federaalka.

Wakhtiga lagu jiro waxaa jiray isbeddello badan oo ka dhacay dunida, gobolka iyo gaar ahaan dalkeenna. Tani waxay keentay waxyaabo badan inay iska beddelaan juqraafi-siyaasadeedka (geopolitics) adduunka iyo gobolka. Haddaan Laascaanood u weecanno, waxaa dagaal ku dhex maray Soomaalilaan iyo dadkii degaanka oo markaas ku dagaallamayay magaca SSC-Khaatumo, una taagnaa midnimada dalka. Dadka degaanka ah ayaa ku guulaystay inay la wareegeen degaannadooda, taasoo keentay in dowladda Soomaaliya ay hirgeliso Maamulgoboleedka Waqooyibari.