Liban Hirsi

Waxaa dunida laga xusayaa Maalinta Raadiyaha Adduunka oo ku beeggan 13ka bisha Febraayo, haddaba waa sidee xaalka Raadiyaasha Soomaaliya ee xilligani?

Booliska Soomaaliland ayaa wajahaya eedeymo culus oo la xariira tacaddi iyo xadgudub ka dhan ah xuquuqda aadanaha, kadib markii muuqaallo si weyn ugu faafay baraha bulshada ay muujinayeen askar boolis ah oo si arxan-darro ah ula dhaqmaya qoysas qaxooti ah oo isugu jira dad u dhashay dalalka Suuriya iyo Yemen.

Warbixinta sannadlaha ah ee Corruption Perceptions Index (CPI), oo ay soo saartay hay’adda caalamiga ah ee Transparency International, ayaa mar kale muujisay xaaladda liidata ee hufnaanta iyo isla-xisaabtanka Soomaaliya, kadib markii ay gashay kaalinta labaad ugu hooseysa caalamka qeymaynta sanadkii tagey ee 2025.

Warbixin baaritaan ah oo ay daabacday wakaaladda Reuters, isla markaana ay baahisay shabakadda Sudan Tribune, ayaa daaha ka rogtay in Dowladda Itoobiya ay martigelisay xero milatari oo qarsoodi ah, taas oo lagu tababarayo kumannaan dagaalyahanno ah oo ka tirsan Ciidamada Gurmadka Degdegga ah ee Suudaan (RSF).

Ciidanka badda Soomaaliyeed ayaa maanta u dabbaaldagay sanadkii 61-aad ee aas-aaskooda, ayadoo masuuliyiinta dawladdu ay hambalyo u direen ciidanka iyo qoysaskooda.

Dawladda Soomaaliya ayaa Wada-hadallo wax ku ool ah kula jirta dhiggeeda Pakistan si ay u Hesho 24 Diyaaradaha Dagaalka ee JF-17 Thunder Block III ah, sida ay xaqiijiyeen ilo militari iyo kuwo warbaahineed oo labada dhinac ka ag dhowe.

Shan qof ayaa ku geeriyooday, tiro kalana waa ay ku dhaawacmeen kaddib shil gaari oo aad u naxdin badani uu maanta ka dhacay jidka iskuxira magaalooyinka Jigjiga iyo Qabribayax.

Xiisadda u dhexeysa dalalka deriska ah ee Itoobiya iyo Eritrea ayaa mar kale cirka isku shareertay, kaddib is-dhaafsi hadallo kulul iyo dhaqdhaqaaqyo ciidan oo isa soo tarayay bilihii u dambeeyay.

Madaxweynaha Jamhuuriyadda Federaalka ah ee Soomaaliya, Xasan Sheekh Maxamuud, ayaa si adag u cambaareeyay faragelinta uu maamulka Israa’iil ku hayo arrimaha gudaha ee Soomaaliya, isaga oo si cad u diiday suurtagalnimada in saldhig militari oo Israa’iil leedahay laga dhiso deegaannada Soomaaliland.

Dawladda Federaalka ah ee Soomaaliya ayaa tacsi u dirtay shacabka iyo Dawladda Bakistaan kaddib qarax ka dhacay agagaarka Masaajidka Imam Bargah ee ku yaalla degaanka Tarlai, Shehzad Town, duleedka caasimadda Islamabad ee Jamhuuriyadda Islaamiga ah ee Bakistaan.