Gargaarka Caalamiga ah

Soomaaliya waxay xilligan wajahaysaa mid ka mid ah xaaladaha bini’aadanimo ee ugu adag taariikhda casriga ah. Isbeddelka cimilada iyo roobabka oo yaraaday ayaa sababay in abaaro soo noqnoqda ay aafeeyaan nolosha malaayiin qof oo xooladhaqato iyo beeraley ah.

Maraykanka ayaa si rasmi ah u joojiyay dhammaan gargaarkii iyo taageeradii uu siin jiray Dowladda Federaalka Soomaaliya, kaddib eedeymo la xiriira in mas’uuliyiin Soomaaliyeed ay burburiyeen bakhaar ay lahayd Hay’adda Cuntada Adduunka (WFP) oo ay ku jireen gargaar cunto oo uu maalgeliyay Maraykanku.

In ka badan 4.6 milyan oo qof oo ku kala nool guud ahaan dalka Soomaaliya oo u dhiganta ku dhowaad rubuc ka mid ah dadweynaha dalka ayaa waxa si weyn u saameeyay xaaladda abaaraha, sida ay sheegeen mas’uuliyiinta maxalliga ah.

Hay’adda Cunnada Adduunka ee Qaramada Midoobay (WFP) ayaa ku dhawaaqday in ay si weyn u dhimeyso gargaarka cunnada ee ay gaarsiiso boqolaal kun oo qof oo Soomaaliyeed, kaddib markii ay la kulantay yaraanta dhaqaale ee ugu xun sanado badan xilli malaayiin qof ay la tacaalayaan gaajo daran iyo saameynta isbeddelka cimilada.

Wararka naga soo gaaraya badda Mediterranean-ka ayaa sheegaya in markab ay leedahay Israa’iil uu fara-gelin ku sameeyay markabka Alma oo ka mid ah maraakiibta ka tirsan gargaarka sidda ee u socda Gaza.

Hay’adda NRC ayaa bayaan ay soo saartay ku sheegtay in markii ugu horeysay taariikhdeeda, ay joojinayso howlaha bini’aadanimo ee ay ka fuliso ku dhowaad 20 dal oo ay colaado ka jiraan.

Hay’adda Maareynta Musiibooyinka Qaranka Soomaaliyeed (SoDMA) ayaa wajahaysa dhaliilo xoogan oo la xiriira qaabka ay u maareyso gurmadka musiibooyinka iyo farriimaha is khilaafsan ee ay bulshada u dirto.

Sida ay sheegtay Xarunta Saadaasha Cimilada ee IGAD Bariga Afrika uu wajihi doono xaalado abaaro ah oo daran.

Tirada dadka la kulmaya heerarka macaluusha ba’an ee Soomaaliya ayaa la filayaa inay kor u kacdo ilaa 4.4 milyan inta u dhaxaysa Oktoobar iyo Diseembar, sida uu sheegay Xafiiska Isku-dubbaridka Arrimaha Bani’aadannimada ee Qaramada Midoobay (OCHA) Isniintii.

Qatar ayaa ugu baaqday bulshada caalamka inay sii wadaan oo kordhiyaan bixinta gargaarka bani’aadminimo iyo horumarineed iyo caawinta farsamo si loo xoojiyo dadaallada dhisidda awoodda xuquuqda aadanaha ee Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya iyo fulinta waajibaadka qaran iyo kuwa caalami ah iyada oo la waafajinayo mudnaanta qaranka.